PHENYTOIN SODIUM

موارد مصرف‌: فني‌توئين‌ در كنترل‌ تمام‌انواع‌ صرع‌ به‌ غير از حملات‌ صرع‌ كوچك‌،درد عصب‌ سه‌ قلو، حمله‌ مداوم‌ صرعي‌،آريتمي‌ قلبي‌ و نيز براي‌ تسريع‌ در التيام‌زخمها (بصورت‌ موضعي‌) بكار مي‌رود.

 

مكانيسم‌ اثر: اين‌ دارو در غلظت‌هاي‌درماني‌ با انسداد كانالهاي‌ سديم‌ و مهارايجاد پتانسيل‌هاي‌ عمل‌ تكراري‌ اثر ضدتشنج‌ خود را اعمال‌ مي‌كند. فني‌توئين‌همچنين‌ آزاد شدن‌ سروتونين‌ ونوراپي‌نفرين‌ را مهار كرده‌ و بر غلظت‌ساير واسطه‌هاي‌ عصبي‌ تأثير مي‌گذارد.

 

فارماكوكينتيك‌: جذب‌ خوراكي‌ اشكال‌مختلف‌ فني‌توئين‌ آهسته‌ و متغير است‌.جذب‌ فني‌توئين‌ در تزريق‌ داخل‌ عضلاني‌غير قابل‌ پيش‌بيني‌ است‌ و مقداري‌ از دارودر عضله‌ رسوب‌ مي‌كند. به‌ همين‌ دليل‌ اين‌روش‌ تجويز توصيه‌ نمي‌شود. در كبدمتابوليزه‌ شده‌ و از طريق‌ ادرار دفع‌مي‌شود. متابوليسم‌ اين‌ دارو وابسته‌ به‌مقدار داروي‌ مصرفي‌ بوده‌ و اشباع‌پذيراست‌. نيمه‌ عمر اين‌ دارو بطور متوسط 24ساعت‌ است‌.

 

موارد منع‌ مصرف‌: در صورت‌ وجودپورفيري‌، اختلالات‌ بافت‌ هدايتي‌ قلب‌،برادي‌ كاردي‌ سينوسي‌، بلوك‌سينوسي‌ ـدهليزي‌، بلوك‌ قلبي‌ درجه‌ 2 و 3، سندرم‌استوك‌ ـ آدامز نبايد مصرف‌ شود.

 

هشدارها: 1 ـ در صورت‌ مقدار مصرف‌زياد دارو، ممكن‌ است‌ متابوليسم‌ كبدي‌اشباع‌ شود و غلظت‌ پلاسمايي‌ دارو ازمحدوده‌ درماني‌ فراتر رفته‌ و سميت‌ بروزكند.

2 ـ در صورت‌ وجود نارسايي‌ كبدي‌، كمي‌فشار خون‌ يا نارسايي‌ قلبي‌ بايد با احتياطمصرف‌ شود.

3 ـ اين‌ دارو ممكن‌ است‌ غلظت‌ پلاسمايي‌كلسيم‌ را كاهش‌ داده‌ و در نتيجه‌،راشيتيسم‌ و استئومالاسي‌ بروز كند.

4 ـ تزريق‌ وريدي‌ فني‌ توئين‌ با سرعت‌بيش‌ از 50 ميلي‌گرم‌ در دقيقه‌ ممكن‌ است‌منجر به‌ كلاپس‌ قلبي‌ ـ عروقي‌ همراه‌ باآريتمي‌، كمي‌ فشار خون‌، تضعيف‌  CNSوتغييراتي‌ در عملكرد تنفسي‌ (ازجمله‌ توقف‌تنفسي‌) گردد.

 

عوارض‌ جانبي‌: تهوع‌، استفراغ‌، اغتشاش‌شعور، سرگيجه‌، سردرد، رعشه‌،عصبانيت‌، بي‌خوابي‌، ندرتŠ ديسكينزي‌،نوروپاتي‌ محيطي‌، عدم‌ تعادل‌، اختلال‌ درتكلم‌، حركات‌ مداوم‌ و غيرارادي‌ چشم‌ به‌عقب‌ و جلو، تاري‌ ديد، بثورات‌ جلدي‌،بزرگ‌ شدن‌ تركيب‌ صورت‌، پرمويي‌، آكنه‌،تب‌ و هپاتيت‌، اريتم‌ مولتي‌ فرم‌، نكروزپوست‌، لنفادنوپاتي‌ و هيپرتروفي‌ لثه‌ها ازعوارض‌ جانبي‌ دارو هستند.

 

تداخل‌هاي‌ دارويي‌: اين‌ دارو غلظت‌پلاسمايي‌ كلونازپام‌، كاربامازپين‌ ووالپروات‌ را كاهش‌ و غلظت‌ پلاسمايي‌فنوباربيتال‌ را افزايش‌ مي‌دهد. گاهي‌ اوقات‌نيز غلظت‌ پلاسمايي‌ اتوسوكسيميد وپريميدون‌ را كم‌ مي‌كند. اسيد استيل‌ساليسيلك‌، داروهاي‌ ضد باكتريايي‌ شامل‌كلرامفنيكل‌، سيكلوسرين‌، ايزونيازيد،كوتريموكسازول‌ و مترونيدازول‌ و نيزفلوكستين‌، ديلتيازم‌، نيفديپين‌ و سايمتيدين‌غلظت‌ پلاسمايي‌ فني‌توئين‌ را زياد مي‌كنند.اين‌ دارو متابوليسم‌ وارفارين‌ را كاهش‌مي‌دهد كه‌ احتمالا اثر ضد انعقادي‌ آن‌كاهش‌ مي‌يابد. داروهاي‌ ضد افسردگي‌ وضد جنون‌ با كاهش‌ آستانه‌ تشنج‌، با اثرضد تشنجي‌ اين‌ دارو مقابله‌ مي‌كنند.فني‌توئين‌ غلظت‌ پلاسمايي‌ داروهاي‌ ضدافسردگي‌ سه‌ حلقه‌اي‌ را كاهش‌ مي‌دهد.متابوليسم‌ سيكلوسپورين‌ توسطفني‌توئين‌ تسريع‌ شده‌ و در نتيجه‌ غلظت‌پلاسمايي‌ آن‌ كاهش‌ مي‌يابد. فني‌توئين‌متابوليسم‌ داروهاي‌ ضدبارداري‌ خوراكي‌را افزايش‌ و در نتيجه‌ اثر آنها را كاهش‌مي‌دهد.

 

نكات‌ قابل‌ توصيه‌: 1 ـ از قطع‌ ناگهاني‌مصرف‌ اين‌ دارو اجتناب‌ مي‌شود.

2 ـ در نارسايي‌ كبدي‌ مقدار مصرف‌ داروكاهش‌ يابد.

3 ـ به‌ منظور كاهش‌ تحريك‌ گوارشي‌مي‌توان‌ دارو را با غذا يا شير مصرف‌ كرد.

4 ـ رعايت‌ بهداشت‌ دندانها و مراجعه‌ منظم‌به‌ دندانپزشك‌، تا حدي‌ از حساس‌ شدن‌،خونريزي‌ و بزرگ‌ شدن‌ لثه‌ها جلوگيري‌مي‌كند.

5 ـ مصرف‌ فني‌توئين‌ در دوران‌ بارداري‌،موجب‌ افزايش‌ خطر خونريزي‌ كشنده‌ در24 ساعت‌ اول‌ تولد در نوزاد مي‌گردد. باتجويز ويتامين‌ K قبل‌ از زايمان‌ به‌ مادر وبه‌ نوزاد در موقع‌ تولد، مي‌توان‌ اين‌ خطر راكاهش‌ داد.

6 ـ تجويز دارو از راه‌ تزريق‌ داخل‌عضلاني‌ توصيه‌ نمي‌شود.

7 ـ توصيه‌ مي‌شود كه‌ فني‌توئين‌ سديم‌تزريقي‌ به‌ مايعات‌ حجيم‌ تزريقي‌ وريدي‌اضافه‌ نشود يا با ساير داروها مخلوطنگردد چون‌ ممكن‌ است‌ رسوب‌ نمايد.

8 ـ از نشت‌ دارو به‌ بافتهاي‌ اطراف‌ رگ‌اجتناب‌ شود زيرا خاصيت‌ قليايي‌فني‌توئين‌ زياد بوده‌ و به‌ بافت‌ آسيب‌مي‌رساند.

مقدار مصرف‌:

خوراكي‌:

بزرگسالان‌: ابتدا mg/kg/day 3-4 ياmg/day 150-300 بصورت‌ يكجا يا در دومقدار منقسم‌ مصرف‌ مي‌شود كه‌ درصورت‌ نياز به‌ mg/day 300-400 و ياحداكثر 600mg/day افزايش‌ مي‌يابد.

كودكان‌: در كودكان‌ mg/kg/day 5-8 دريك‌ يا دو مقدار منقسم‌ و حداكثر 300 ميلي‌گرم‌ تجويز مي‌شود.

تزريقي‌:

بزرگسالان‌: انفوزيون‌ يا تزريق‌ آهسته‌داخل‌ وريدي‌ براي‌ كنترل‌ صرع‌ مداوم‌، به‌ميزان‌ 15mg/kg (سرعت‌ تزريق‌ بيش‌ از50mg/min نباشد) توصيه‌ مي‌شود. مقدارمصرف‌ نگهدارنده‌ 100 ميلي‌ گرم‌ كه‌ هر8ـ6 ساعت‌ تجويز مي‌گردد.

كودكان‌: ميزان‌ تجويز اوليه‌ 15mg/kgمي‌باشد.

 

اشكال‌ دارويي‌:

Capsule: 50 mg, 100 mg

Injection: 250 mg/ 5 ml

Suspension:30 mg/ 5 ml

Topical Cream: 1%

 

PRIMIDONE

موارد مصرف‌: اين‌ دارو در درمان‌ انواع‌صرع‌ به‌ غير از صرع‌ كوچك‌ و رعشه‌ essentialبكار مي‌رود.

 

مكانيسم‌ اثر: اگر چه‌ پريميدون‌ در بدن‌ به‌فنوباربيتال‌ تبديل‌ مي‌شود،اما مكانيسم‌ اثرخود پريميدون‌ احتمالا شبيه‌ فني‌توئين‌است‌.

 

فارماكوكينتيك‌: اين‌ دارو جذب‌ خوراكي‌كاملي‌ دارد. در كبد به‌ فنوباربيتال‌ تبديل‌مي‌شود. فنوباربيتال‌ در بدن‌ به‌ آهستگي‌تجمع‌ يافته‌ و سطح‌ پلاسمايي‌ آن‌ به‌ 2-3برابر سطح‌ پلاسمايي‌ پريميدون‌ مي‌رسد.دفع‌ دارو و متابوليت‌هاي‌ آن‌ از طريق‌ كليه‌مي‌باشد.

 

هشدارها: در صورت‌ وجود اختلال‌ عملكردكبد يا كليه‌ و ضعف‌ تنفسي‌ بايد با احتياطتجويز شود.

 

عوارض‌ جانبي‌: خواب‌آلودگي‌، عدم‌ تعادل‌،تهوع‌، اختلالات‌ بينايي‌ و بثورات‌ جلدي‌،بخصوص‌ در شروع‌ درمان‌ بروز مي‌كند ومعمولا با ادامه‌ درمان‌ برگشت‌پذير هستند.ساير عوارض‌ دارو شامل‌: افسردگي‌،تحريك‌پذيري‌، بيقراري‌ و اغتشاش‌ شعوردر سالمندان‌، هيجانات‌ و فعاليت‌ زياد و غيرعادي‌ در كودكان‌ و آنمي‌ مگالوبلاستيك‌هستند.

 

تداخل‌هاي‌ دارويي‌: اين‌ دارو غالبŠ غلظت‌پلاسمايي‌ كاربامازپين‌، كلونازپام‌،فني‌توئين‌ و والپروات‌ و در مواردي‌اتوسوكسيميد را كاهش‌ مي‌دهد. اين‌ داروموجب‌ افزايش‌ متابوليسم‌ وارفارين‌داروهاي‌ ضد افسردگي‌ سه‌ حلقه‌اي‌،ديگوكسين‌، كورتيكوستروييدها،سيكلوسپورين‌، داروهاي‌ ضد بارداري‌خوراكي‌ و تئوفيلين‌ شده‌ و در نتيجه‌ اثرات‌اين‌ داروها را كاهش‌ مي‌دهد. داروهاي‌ضدافسردگي‌ و ضد جنون‌ با كاهش‌آستانه‌ تشنج‌، با اثرات‌ ضد تشنجي‌ اين‌دارو مقابله‌ مي‌كنند. اين‌ دارو اثر وراپاميل‌و ديلتيازم‌ و احتمالا نيفديپين‌ را كاهش‌مي‌دهد.

 

نكات‌ قابل‌ توصيه‌: 1 ـ از قطع‌ ناگهاني‌ داروپرهيز شود. قطع‌ مصرف‌ اين‌ دارو بايدبتدريج‌ و طي‌ چند ماه‌ انجام‌ شود.

2 ـ در صورتيكه‌ بيمار ضعف‌ شديد

تنفسي‌ داشت‌، از مصرف‌ اين‌ دارو بايداجتناب‌ نمود.

 

مقدار مصرف‌:

بزرگسالان‌: در صرع‌ ابتدا 125 ميلي‌گرم‌در شب‌ و موقع‌ خواب‌ مصرف‌ مي‌شود.سپس‌ هر 3 روز، 125 ميلي‌گرم‌ افزايش‌مي‌يابد تا مقدار مصرف‌ تام‌ جمعŠ به‌ ميزان‌

500 mg/day (در دو بخش‌ منقسم‌) برسد.بعد هر 3 روز، 250 ميلي‌گرم‌ به‌ اين‌ مقدارافزوده‌ مي‌شود تا حداكثر g/day 1/5 درمقادير منقسم‌ مصرف‌ شود.

كودكان‌: سنين‌ كمتر از 2 سال‌، 500 ـ 250ميلي‌ گرم‌ در روز در دو مقدار منقسم‌، 5 ـ 2ساله‌، mg/day 750 ـ 500 در دو مقدارمنقسم‌ و كودكان‌ 9 ـ 6 سال‌ 1g/day ـ 0/75در دو مقدار منقسم‌ تجويز مي‌شود.

 

اشكال‌ دارويي‌:

Suspension: 250 mg/5ml

Tablet: 250 mg

 

VALPROATE SODIUM

موارد مصرف‌: اين‌ دارو در درمان‌ انواع‌صرع‌ مصرف‌ مي‌شود.

 

مكانيسم‌ اثر: اين‌ دارو شبيه‌ فني‌توئين‌ وكاربامازپين‌ با انسداد جريان‌ سديم‌، ازفعاليت‌ با فركانس‌ زياد نرون‌ها جلوگيري‌مي‌كند و با مهار آنزيم‌ تجزيه‌ كننده‌ GABA،غلظت‌ آن‌ را در مغز افزايش‌ مي‌دهد. همچنين‌اين‌ دارو در غلظت‌هاي‌ زياد، جريان‌ پتاسيم‌در غشاء سلولهاي‌ مغزي‌ را افزايش‌ مي‌دهدو غشاء را هيپرپولاريزه‌ مي‌كند.

 

فارماكوكينتيك‌: از طريق‌ خوراكي‌ بخوبي‌جذب‌ شده‌ و فراهمي‌ زيستي‌ بيش‌ از 80درصد دارد. غذا، جذب‌ اين‌ دارو را به‌تأخير مي‌اندازد. اين‌ دارو در كبد متابوليزه‌و از طريق‌ كليه‌ها دفع‌ مي‌شود.

 

موارد منع‌ مصرف‌: در بيماري‌هاي‌ فعال‌كبدي‌ و سابقه‌ فاميلي‌ نارسايي‌ شديد كبدنبايد مصرف‌ شود.

 

هشدارها: 1 ـ قبل‌ از شروع‌ درمان‌ و درطول‌ 6 ماه‌ اول‌ درمان‌ با اين‌ دارو، بايدعملكرد كبد تحت‌ نظر باشد.

2 ـ در صورت‌ وجود نارسايي‌ شديدكليوي‌، لوپوس‌ اريتماتوز سيستميك‌ ياپورفيري‌ با احتياط مصرف‌ شود.

3 ـ اختلال‌ عملكرد كبدي‌ (ازجمله‌ نارسايي‌كبدي‌ كشنده‌) با مصرف‌ اين‌ دارو ممكن‌است‌ در كودكان‌ كمتر از 3 سال‌، افرادي‌ كه‌اختلالات‌ متابوليك‌ يا دژنراتيو دارند، درحالت‌ اختلال‌ ارگانيك‌ مغزي‌ يا تشنجات‌شديد همراه‌ با عقب‌ماندگي‌ ذهني‌، بروزكند.

4 ـ در صورت‌ بروز درد حاد شكمي‌ كه‌ممكن‌ است‌ نشانه‌ پانكراتيت‌ باشد، بايدمراقبت‌هاي‌ لازم‌ انجام‌ شود.

 

عوارض‌ جانبي‌: تحريك‌ گوارشي‌، تهوع‌،عدم‌ تعادل‌ و رعشه‌، افزايش‌ غلظت‌آمونياك‌ خون‌، افزايش‌ اشتها و وزن‌،ريزش‌ موقتي‌ مو، خيز، كاهش‌ پلاكت‌هاي‌خون‌، مهار تجمع‌ پلاكتي‌، اختلال‌ درعملكرد كبد كه‌ ندرتŠ به‌ نارسايي‌ كشنده‌كبدي‌ منجر مي‌شود، بثورات‌ جلدي‌،اغتشاش‌ شعور، ندرتŠ پانكراتيت‌، كاهش‌گلبول‌هاي‌ سفيد، هيپوپلازي‌ گلبولهاي‌قرمز، كاهش‌ فيبرينوژن‌، آمنوره‌ و نامنظم‌شدن‌ قاعدگي‌ و ژينكوماستي‌ از عوارض‌جانبي‌ دارو هستند.

تداخل‌هاي‌ دارويي‌: اين‌ دارو غالبŠ غلظت‌پلاسمايي‌ فنوباربيتال‌ و فني‌توئين‌ و گاهي‌نيز غلظت‌ پلاسمايي‌ اتوسوكسيميد وپريميدون‌ را زياد مي‌كند. داروهاي‌ ضدافسردگي‌ و ضد جنون‌ با كاهش‌ آستانه‌تشنج‌، با اثر ضد تشنجي‌ اين‌ دارو مقابله‌مي‌كنند. سايمتيدين‌ با مهار آنزيم‌هاي‌كبدي‌، غلظت‌ پلاسمايي‌ والپروات‌ راافزايش‌ مي‌دهد. تجويز همزمان‌ سايرداروهاي‌ ضد صرع‌، موجب‌ افزايش‌ سميت‌دارو ميگردد بدون‌ اينكه‌ اثرات‌ درماني‌ آن‌افزايش‌ يابند، علاوه‌ بر اين‌ تركيب‌ درماني‌،كنترل‌ درمان‌ را پيچيده‌ مي‌كند. كلروكين‌ بااثر ضد تشنجي‌ اين‌ دارو مقابله‌ مي‌كند.

 

نكات‌ قابل‌ توصيه‌: 1 ـ قبل‌ از شروع‌ درمان‌با اين‌ دارو از عدم‌ وجود زمينه‌ يا عوامل‌مستعد كننده‌ خونريزي‌ در بيمار اطمينان‌حاصل‌ شود.

2 ـ از قطع‌ ناگهاني‌ مصرف‌ اين‌ دارو بايدخودداري‌ شود.

3 ـ به‌ بيمار يا اطرافيان‌ او علائم‌ بروزاختلالات‌ خوني‌ يا كبدي‌ توضيح‌ داده‌ شودو توصيه‌ گردد كه‌ در صورت‌ بروز اين‌علائم‌ بايد به‌ پزشك‌ مراجعه‌ شود.

4 ـ در صورتيكه‌ با مصرف‌ اين‌ دارو،استفراغ‌، بي‌اشتهايي‌، يرقان‌، خواب‌آلودگي‌يا عدم‌ كنترل‌ تشنجات‌، بروز كرد،بلافاصله‌ درمان‌ با اين‌ دارو متوقف‌ گردد.

 

مقدار مصرف‌:

بزرگسالان‌: ابتدا 600 mg/day (در دونوبت‌ منقسم‌)، ترجيحŠ بعد از غذا مصرف‌شود. بعد با فواصل‌ هر 3 روز يكبار

200 mg/day به‌ مقدار مصرف‌ به‌ رژيم‌افزوده‌ مي‌شود تا حداكثر به‌ مقدار روزانه‌2/5 گرم‌ برسد كه‌ بصورت‌ مقادير منقسم‌مصرف‌ مي‌شود. مقدار معمول‌ نگهدارنده‌دارو 1-2 گرم‌ در روز (20-30 mg/kg درروز) مي‌باشد.

كودكان‌: كودكان‌ تا 20 كيلوگرم‌ ابتداmg/kg 20 در روز (در چند نوبت‌ منقسم‌)مصرف‌ مي‌شود. مي‌توان‌ در صورت‌ نيازمقدار را افزايش‌ داد. در كودكان‌ بيشتر از20 كيلوگرم‌،ابتدا mg/day 400 بصورت‌منقسم‌ مصرف‌ مي‌شود. سپس‌ اين‌ مقدارافزايش‌ مي‌يابد تا حملات‌ كنترل‌ شوند(معمولا در محدوده‌ mg/kg 20-30 درروز) حداكثر مقدار مصرف‌ روزانه‌

mg/kg 35 است‌.

 

اشكال‌ دارويي‌:

Coated Tablet: 200 mg

Syrup: 200mg/5ml