موارد
مصرف: اپيروبيسين در درمانسرطان سينه، مثانه، ميلوم مولتيپل،لنفومها،
لوسميهاي حاد، سرطان رحم،تخمدان، پروستات و دستگاه گوارشمصرف شده
است.
مكانيسم اثر: اپيروبيسين از دستهآنتيبيوتيكهاي
ضدسرطان است واحتمالا از طريق اتصال به DNA مانعساخت اسيدهاي هستهاي
ميشود.
فارماكوكينتيك: اپيروبيسين توسط كبدمتابوليزه شده
و عمدت از طريق صفرا دفعميشود. نيمه عمر دارو 30-40 ساعتاست و از سد
خوني ـ مغزي نيز عبورنميكند.
عوارض جانبي: لكوپني يا عفونت، التهابمخاط دهان
و التهاب ريوي از عوارضجانبي دارو هستند.
تداخلهاي داروئي: اين دارو با آلوپورينولكلشي
سين، ساير داروهاي تضعيف كنندهمغز استخوان، راديوتراپي و دانوروبيسنتداخل
دارد.
نكات
قابل توصيه: 1 ـ اپيروبيسين نبايد دربيماراني كه قبلا مقادير تجمعي
كاملاپيروبيسين و دانوروبيسين را دريافتكردهاند، مصرف
شود.
2 ـ
با مصرف اپيروبيسين در فواصل يكهفتهاي ممكن است خطر عوارض جانبيقلبي و
خوني كمتر شود.
3 ـ
اپي روبيسين را بايد بصورت تزريقوريدي آهسته تجويز كرد. به علت تحريكوريد
در محل تزريق و احتمال خطر بروزترومبوفلبيت و نشت دارو به بافتهاياطراف
رگ، انفوزيون وريدي دارو توصيهنميشود.
4 ـ
اپيروبيسين موجب نكروز موضعيبافتها ميشود به همين دليل بصورتعضلاني يا
زيرجلدي نبايد تزريق شود.
مقدار
مصرف: اپيروبيسين به مقدار135mg/m2 هر 3 هفته يكبار يا 45mg/m2براي سه روز متوالي هر 3 هفته يكبارمصرف ميشود.
مقدار مصرف تاماپيروبيسين نبايد از حدود 1g/m2 بيشترشود.
اشكال دارويي:
Injection: 10 mg, 50 mg
موارد
مصرف: استراموستين در درمانكارسينوماي پروستات مصرف
ميشود.
مكانيسم اثر: استراموستين يك آلكيلهكنندهضعيف
بوده و ممكن است در بيمارانمقاوم به استروژن مؤثر باشد. اثر ديگر آنمهار
تقسيم ميتوز است. اثرات استروژنيكآن مشابه استراديول است و از طريقتضعيف
محور هيپوتالاموس ـ هيپوفيزسبب كاهش غلظت سرمي
تستوسترونميشود.
فارماكوكينتيك: جذب خوراكي آن 75درصد است.
متابوليسم آن سريع بوده ودر اثر عبور اوليه كبدي استراموستين، بهاستراديول
(بهمقدار جزئي)، استرون ونيتروژن موستارد هيدروليز ميشود. نيمهعمر آن در فاز
نهايي 20 ساعت است و دفعآن از طريق صفرا و مدفوع
است.
موارد
منع مصرف: استراموستين دراختلالات ترومبوآمبوليك فعال(انفاركتوس ميوكارد،
خونريزي مغزي) وترومبوفلبيت فعال مگر در مواردي كه خودتومور سبب عارضه
ترومبوآمبوليكگردد، نبايد مصرف شود.
هشدارها: 1 ـ درصورت وجودترومبوفلبيت، سابقه درمان
با استروژن،زيادي كلسيم خون ناشي از بيماريمتاستاتيك پستان و زخم معده
بايد بااحتياط مصرف شود.
2 ـ
دارو يك ساعت قبل يا دو ساعت بعد ازغذا مصرف شود.
3 ـ
هنگام مصرف دارو از مصرف شير وساير فرآوردههاي لبني و داروهاي حاويكلسيم
خودداري شود.
عوارض جانبي: عارضه شايعاستراموستين احتباس
سديم و مايعات دربدن (تورم پاها) است.
تداخلهاي داروئي: استراموستين باداروهايي كه
سميت كبدي ميدهند واستعمال دخانيات تداخل دارد.
نكات
قابل توصيه: 1 ـ مصرف يك دوره30-90 روز براي ارزيابي اثربخشي داروكافي
است. درمان با استراموستين ممكناست تا ظهور اثر مطلوب دارو
ادامه
يابد.
2 ـ
گاهي اوقات براي رفع تهوع و استفراغاز فنوتيازينها استفاده ميشود ولي
ممكناست شدت تهوع و استفراغ در بعضي ازبيماران به حدي باشد كه قطع
درمانضروري باشد.
مقدار
مصرف: در بزرگسالان در درمانكارسينوماي پروستات بهصورتخوراكي به ميزان
mg/m2/day 600 در سهمقدار منقسم (يك ساعت قبل يا دو
ساعتبعد از غذا) يا (mg/kg/day
10-16)
در
سه يا چهار مقدار منقسم (يك ساعتقبل يا دو ساعت بعد از غذا)
تجويزميشود.
اشكال دارويي:
Capsule:
140 mg
موارد
مصرف: اتوپوزيد در درمانكارسينوم ريه و بيضه بهكار ميرود.همچنين در درمان
كارسينوم مثانه،لنفومهاي هوچكيني و غيرهوچكيني،لوسمي حاد ميلوسيتيك،
ساركوم اوينگ وكاپوسي مصرف شدهاست.
مكانيسم اثر: اتوپوزيد مهاركننده آنزيمتوپوايزومراز
II است و با اثر بر مرحله قبلاز ميتوز تقسيم سلولي،
ساخت DNAرامهار ميكند.
فارماكوكينتيك: فراهمي زيستي فرمخوراكي حدود 50%
است. انتشار آن درمايع مغزي ـ نخاعي متغير و كم است.متابوليسم دارو كبدي
بوده نيمه عمر داروحدود 7 ساعت ميباشد. دارو بهطور عمدهاز طريق كليه دفع
ميشود.
هشدار: قبل از هر بار مصرف دارو، دهاناز نظر وجود
زخم بررسي شود.
عوارض جانبي: كمخوني، كاهش گلبولهايسفيد يا
پلاكتهاي خون، آنافيلاكسي،استئوماتيت، كاهش اشتها، تهوع و استفراغاز عوارض
جانبي مهم و نسبت شايع داروميباشند.
نكات
قابل توصيه: 1 ـ در مورد شكلتزريقي، براي جلوگيري از افت فشار خونبهصورت
انفوزيون و در مدت بيش از30-60 دقيقه انجام شود. از راههاي ديگرتزريق يا
تزريق سريع وريدي خودداريشود.
2 ـ
تعداد گرانولوسيتها 7-14 روز پس ازتجويز و تعداد پلاكتها 9-16 روز پس ازتجويز
به حداقل ميرسد و در روز بيستمبهميزان طبيعي
برميگردد.
مقدار
مصرف:
خوراكي
در
درمان كارسينوم سلولهاي كوچكريه mg/m2/day 70 (بهمدت 4 روز) تاmg/m2/day 100 (بهمدت 5 روز) تجويزميشود كه هر 3-4 هفته تكرار
ميشود.
تزريقي
در
كارسينوم بيضه 50-100mg/m2/dayبهصورت انفوزيون وريدي در روزهاياول و پنجم
درمان تا 100mg/m2/day
درروزهاي اول و سوم و
پنجم درمان تجويزميشود كه هر 3-4 هفته تكرار ميشود. دركارسينوم ريوي با
سلولهاي كوچكmg/m2/day 35
بهمدت 4 روز تاmg/m2/day 50 بهمدت 5 روز تجويزميشود كه هر 3-4 هفته تكرار
ميشود.
اشكال دارويي:
Injection: 100 mg/5ml
Capsule:
50 mg, 100 mg
موارد
مصرف: فلوئورواوراسيل در درمانكارسينوم كولوركتال، پستان، معده ولوزالمعده
بهكار ميرود. همچنين دردرمان كارسينوم مثانه، پروستات،تخمدان، دهانه رحم،
رحم، ريه و كبد، سر وگردن، ترشحات ناشي از تومور بدخيم درفضاي جنب، صفاق و
پريكارد نيز مصرفشدهاست. فلوئورواوراسيل در درمانكراتوز چندگانه ناشي از نور
خورشيد وكارسينوم پوست بهكار ميرود. اين دارودر درمان التهاب لب ناشي از
نورخورشيد، لكوپني مخاطي، درماتيت ناشياز پرتو درماني، بيماري بوئن
واريتروپلازي كوئيرات مصرف شدهاست.
مكانيسم اثر: فلوئورواوراسيل آنالوگپيريميدين
است. در چرخه سلولي بهطوراختصاصي در فاز S تقسيم سلولي مؤثراست و با تبديل به متابوليت
فعال دربافتها باعث مهار ساخت DNA و RNAميشود.
فارماكوكينتيك: فلوئورواوراسيل از سدخوني ـ مغزي
عبور ميكند. متابوليسمدارو كبدي و سريع است. نيمه عمر تزريقوريدي در فاز
آلفا 10-20 دقيقه و در فازبتا 20 ساعت ميباشد. دفع آن عمدت ازطريق ريهها (60-80 درصد) و
كليهها(7-20 درصد) ميباشد.
هشدارها: 1 ـ اين دارو بسيار سمي است وبه محض
بروز اولين علائم مسموميت مثلاسهال، كاهش سلولهاي خون، زخم وخونريزي
گوارشي، ازوفاگوفارنژيت،خونريزي در هر عضوي، استئوماتيت واستفراغ جهنده
مصرف دارو بايد قطعگردد. با اين وجود ميتوان مصرف دارو رابا مقدار مصرف كمتر
بعد از برطرف شدناين علائم مجدد از سر گرفت.
2 ـ
بهدليل امكان بروز سميت عصبي ازتزريق دارو در داخل غلاف نخاعيخودداري
شود.
3 ـ
از شكل دارويي كرم در بافتهاي با زخمخونريزيدهنده باتوجه به جذبسيستميك
و بروز مسموميت و نيز دركلوآسما و روزانه با احتياط مصرف
شود.
4 ـ
در صورت بروز واكنشهاي التهابيوسيع روي پوست طبيعي بعد از مصرفكرم،
درمان متوقف شود. همچنينواكنشهاي التهابي و پاسخ باليني به داروروي پوست
ضايعه ديده، شامل قرمزي كهبا تاول همراه است، حساس شدن به لمس،زخمهاي
سطحي، نكروزه شدن و رشدبافت اپيتليال بر روي ناحيه ميباشد. درصورتي كه
اين واكنشها به مرحلهزخمهاي سطحي و نكروز رسيد، مصرفدارو بايد قطع شود.
كورتيكوستروئيدهايموضعي پس از تكميل درمان با داروميتواند باعث تسريع در
بهبود ضايعاتشود.
عوارض جانبي: اسهال، ازوفاگوفارنژيت،كاهش
گلبولهاي سفيد يا عفونت،استئوماتيت اولسراتيو، درماتيت و زخمگوارشي از
عوارض جانبي مهم و نسبتشايع فلوئورواوراسيل
ميباشند.
واكنشهاي التهابي يا حساسيتي،سوزش، درماتيت
تماسي، افزايشحساسيت پوست به نور، خارش، ترشح،درد يا حساس شدن موضع به
لمس ازعوارض جانبي مهم و نسبت شايع بعد ازمصرف شكل دارويي كرم
ميباشند.
نكات
قابل توصيه: 1 ـ بيمار بايد در شروعدرمان در بيمارستان بستري
شود.
2 ـ
مقدار مصرف نگهدارنده دارو
براساس نيازهاي فردي هر بيمار وبرمبناي پاسخهاي
هماتولوژيك بيمارمتناسب با مقدار مصرف قبلي تنظيم شود.
مقدار
مصرف بعدي دارو، تنها پس ازبهبود عوارض سمي مقدار قبلي
بايد
تجويز
شود.
3 ـ
اندازهگيري پلاكت، هماتوكريت ياهموگلوبين و شمارش لكوسيت و پلاكتدر ابتدا و
طول درمان لازمست.
4 ـ
انفوزيون آهسته وريدي دارو (2-24ساعت) از سميت دارو ميكاهد، هر چندتزريق
سريع داخل وريدي (1-2 دقيقه)دارو مؤثرتر است.
5 ـ
قبل از مصرف كرم فلوئورواوراسيلبيوپسي در شروع و طول درمان درصورتي كه
كراتوز ناشي از نور خورشيدبه درمان پاسخ نداده و يا پس از
درمانمجدد بروز نمايد و نيز براي تأييد بهبودكارسينوم سطحي سلولهاي
قاعدهاي،توصيه ميشود.
6 ـ
در صورت بروز لكههاي صورتي ونرم در محل مصرف دارو قطع
شود.
7 ـ
احتمال بروز واكنش حساسيت به نورطي درمان با كرم فلوئورواوراسيل و 1-2ماه
پس از خاتمه درمان وجود دارد، لذا ازقرار گرفتن در مقابل نور خورشيدخودداري
شود.
مقدار
مصرف: در درمان كارسينومايكولوركتال، پستان، معده، لوزالمعده،مثانه،
پروستات يا تخمدان ابتدا7-12mg/kg/day بهمدت 4 روز تجويزميشود كه در صورت عدم بروز
علائممسموميت 3 روز بعد 7-10mg/kg هر 3 يا4 روز در ميان بهمدت 2 هفته تزريقوريدي
ميشود. برنامه مصرف داروميتواند بهصورت mg/kg/day 12 بهمدت4 روز باشد كه در صورت ظاهر نشدنعلائم
مسموميت 6mg/kg يك روز در ميانبراي 4-5 روز تا مدت 12
روز تكرارميشود. مقدار مصرف نگهدارنده7-12mg/kg هر 7-10 روز يكبار يا300-500 mg/m2/day براي 4 يا 5 روزاست كه هر ماه تكرار
ميشود.
در
مورد افراد چاق يا بيماراني كه كهوزنشان براثر خيز، آسيت يا ساير
موارداحتباس غيرعادي مايعات بالا رفتهاستتوصيه ميشود از وزن اصلي بدن
بيمار(lean body mass)
استفاده شود.فلوئورواوراسيل
را ميتوان بهميزانmg/kg 15
يا mg/m2 500-600 در هفتهبدون مقدار مصرف اوليه نيز بهكار
برد.حداكثر مقدار مصرف تا mg/day 800 (ياmg/day 400 در بيماران با شدت بيماريكمتر)
ميباشد.
در
درمان كراتوز ناشي از نورخورشيد يا اشعه ماورا بنفش، 1-2 بار درروز بهميزاني
كه ضايعه را بپوشاند بهكارميرود. در كارسينوم سطحي سلولهايقاعدهاي دو بار
در روز و بهميزاني كهضايعات را بپوشاند بهكار ميرود. درمانبايد حداقل 3-6
هفته و گاه تا 12 هفته ادامهيابد.
اشكال دارويي:
InJection : 50 mg/ml
Topical
Cream: 5%